“…Hasenatta iftihara hakkı yoktur. Onda onun hakkı pek azdır.” Sözler İşlediğimiz sevaplarla iftihar etmek yerine şükretmek durumundayız. Zira, o sevaplarda bizim hissemiz çok azdır. En büyük ibadet olan namazı örnek alalım. Namazı kılmamız için, öncelikle, vaktin girmesi gerekiyor. Onun için de dünyanın dönmesi lazım. Bunda hiçbir hissemiz yok. Okuduğumuz Kur’ânı…
Her Varlık Rabbanî bir Mektup
Bir harf bile kâtipsiz olamazken bir mektup nasıl kâtipsiz olur!?.. Kaldı ki, kâinâttaki varlıklar bizim mektuplarımıza hiç benzemez. Onlar Rabbanîdirler, yani yazılan her harf, her kelime, her cümle İlâhî bir terbiyeden geçmiştir. Mesela, “Elma” kelimesi kâtipsiz yazılamayacağı gibi Rabbanî bir kelime olan gerçek elma da Hâlık’sız, Sani’siz olamaz. Gerçek elma…
Her Varlık Rabbanî bir Sanat
Rab “varlıkları kademeli olarak terbiye ederek son ve mükemmel şekline getiren” demektir. Allah, Rabbü’l-âlemîndir. Yumurtaları terbiye ederek kuşlar veya balıklar yarattığı gibi, çekirdekleri terbiye ederek ağaç mertebesine çıkarmakta, insan nutfelerini terbiye ederek gören, işiten, anlayan, konuşan canlılar hâline getirmektedir. Külliyatta geçen “Sanat-ı Rabbaniye” ifâdesinde, bu İlâhî sanatların insan sanatlarıyla bir…
Gerçek Üstünlüğümüz
Bu asrın teknoloji sahasındaki baş döndürücü gelişmeleri, önceki asırlarla mukayese edilemeyecek kadar ileridir. Ancak, bunların her biri, birer İlâhî fabrika olan hayvânlar âlemiyle mukayese edildiğinde çok sönük kalırlar. İnsanlar henüz çiçekten bal yapan, yahut otlardan süt yapan fabrikalar yapamamışlardır. Her bir meyve ağacı öyle bir fabrikadır ki, imal ettiği mamullerin…
İki Ayrı Yönümüz
Fiil, iş demektir; infial ise “fiili kabûl etmek, kendisinde bir işin yapılmasına müsait olmak”tır. Mesela, yazı yazmak bir fiildir. Bu fiili suda icra edemeyiz. Dolayısıyla su, yazı yazma fiilini kabûl etmemiş olur. Ama bir kâğıda yazı yazarız, kâğıt, infial cihetiyle, kendisinde yazı yazılma fiilini kabûl etmiş olur. İnsanın fiil ciheti,…
Fakrı Doğru Anlamak
“Fakrım benim fahrimdir.” Hadisi şerif Allah Resulünün (asm) “fakrıyla iftihar ettiğini” beyan eden hadis-i şeriflerinin bazılarınca çok yanlış yorumlandığını görüyoruz. İnsan her şeye muhtaç yaratıldığı içindir ki her şey onun hizmetine verilmiş ve böylece…
Ahsen-i Takvîm
Hâsen, güzel demektir; ahsen ise daha güzel, en güzel Ahsen-i takvîm, kısaca, insanın “en güzel biçimde ve istidat yönüyle de eşsiz bir yaratılışta olması” demektir. İşte insanın bu üstün yaratılışı onun önüne iki yol açmıştır. Birinde iman ve salih amel ile mânen çok yüksek dereceler kazanmak, diğerinde ise küfür ve…
Mahlûkâtın Tesbihleri
Her varlığın Allah’ı hamd ile tesbîh ettiği şu âyet-i kerîmede açıkça belirtilmektedir: “… Her şey O’nu hamd ile tesbîh eder. Ancak, siz onların tesbîhlerini anlamazsınız.” …
En Önemli Tercih
Bir hayvan dünyaya geldiğinde yaratılış gayesine uygun bir hayât sürer ve görev süresi dolduğunda doğduğu günkü makamıyla bu dünyadan ayrılır. Yaşadığı süre içerisinde ne bildiğine bir yeni bilgi ekler, ne yaptığı tesbîhde bir değişme ve gelişme olur. Hayvâna cüzi irade verilmediğinden, görevini sadece İlâhî ilhamla yapar. Kendisine cüz’i irade verilen…
Gerçek İnsan
“İman, insanı insan eder. Belki insanı sultan eder.” Sözler Cenâb-ı Hak güneş ve Ay’dan, denizlere ve karalara kadar birçok mahlûkunu insanın hizmetine vermekle onu diğer varlıklar üstünde bir sultan gibi yetkili kılmıştır. İşte bu üstün yaratılışının farkında olarak Rabbine iman eden kimse yeryüzüne halife olur. Müminin sultanlığı, başka insanlara…